เพียงหนึ่งเดือนหลังบริษัท Citrix เข้าซื้อบริษัท Cloud.com เจ้าของซอฟต์แวร์บริหารจัดการโครงสร้างพื้นฐานกลุ่มเมฆ CloudStack เจ้าของใหม่ก็ประกาศโอเพนซอร์สซอฟต์แวร์ชุด CloudStack ทั้งหมดแล้ว

"สัญญาอนุญาต" หรือ license หมายถึงข้อกำหนดที่บอกว่าเราทำอะไรกับซอฟต์แวร์ (รวมถึงงานสร้างสรรค์อื่นๆ) ได้บ้าง

ในโลกของซอฟต์แวร์เสรี/โอเพนซอร์สก็มีสัญญาอนุญาตมาตรฐาน (เป็นแพ็กเกจสำเร็จรูป) ให้เลือกใช้ได้หลายชนิด ตามแต่ความต้องการของนักพัฒนาที่ต่างกันออกไป อย่างไรก็ตาม ปัญหาของการมีสัญญาอนุญาตจำนวนมากทำให้นักพัฒนาหน้าใหม่อาจจะงงว่าควรเลือกแบบไหนอย่างไรดี

Free Software Foundation (FSF) ในฐานะผู้ดูแลสัญญาอนุญาตยอดนิยมหลายตัว ได้ออกเอกสารแนะนำนักพัฒนาว่าควรเลือกใช้สัญญาอนุญาตแบบไหนบ้าง

บริษัทที่ให้บริการด้านโอเพนซอร์ส OpenLogic ได้สแกนไบนารีของแอพบน iPhone App Store และ Android Market จำนวน 635 ตัว และพบโค้ดที่เป็นโอเพนซอร์สจำนวนมาก

จุดสำคัญคือ 71% ของแอพที่มีโค้ดโอเพนซอร์ส ไม่ปฏิบัติตามเงื่อนไขที่ระบุไว้ในสัญญาอนุญาตของโค้ดต้นฉบับ ซึ่งเกือบทั้งหมดเป็น GPL/LGPL และ Apache License เงื่อนไขที่ผิดกันมากมี 4 แบบ ได้แก่

ผู้ที่ใช้ VLC for iPad และ VLC for iPhone อาจต้องฝันสลาย เพราะโครงการ VideoLAN ผู้พัฒนา VLC ต้นฉบับ ได้ยื่นหนังสือไปยังแอปเปิลให้ถอด VLC for iPad/iPhone ออก เนื่องจากละเมิดเงื่อนไข GPL ของโค้ดต้นฉบับ

VLC รุ่นมาตรฐานใช้สัญญาอนุญาตแบบ GPL แต่เมื่อเป็น VLC for iPad/iPhone ซึ่งพัฒนาโดยบริษัท Applidium (นำโค้ดเดิมมาพัฒนาต่อ) ตกอยู่ภายใต้เงื่อนไข iTunes Terms and Conditions ที่ระบุไม่ให้ติดตั้งโปรแกรมเกิน 5 เครื่อง ซึ่งถือเป็นการทำ DRM

ถือเป็นหนังไตรภาคที่จบลงอย่างสวยงาม สำหรับความขัดแย้งในแวดวง WordPress ว่าธีมควรเป็น GPL หรือไม่ (ภาคแรก, ภาคสอง)

วงการ WordPress มีประเด็นใหญ่ให้ถกเถียงกันอีกครั้ง เมื่อ Matt Mullenweg ผู้สร้าง WordPress แสดงความเห็นผ่านวิดีโอว่า ธีมของ WordPress ควรใช้สัญญาอนุญาต GPL แบบเดียวกับตัว WordPress เอง (โดยเขาอ้างอิงความเห็นจาก Software Freedom Law Center ทีมกฎหมายที่เชี่ยวชาญด้านโอเพนซอร์สมากเป็นอันดับต้นๆ) และกล่าวว่านักพัฒนาธีมที่ไม่ยอมปล่อยโค้ดออกมาเป็น GPL นั้น "ชั่วร้าย" (evil)

จากข่าวเก่า ไมโครซอฟท์ปลด Windows 7 USB/DVD Download Tool ออกเนื่องจากอาจละเมิด GPL! ตอนนี้ไมโครซอฟท์ออกมายอมรับแล้วว่า Windows 7 USB/DVD Download Tool (ตัวย่อคือ WUDT) นั้นมีโค้ดที่เป็น GPL อยู่จริง โดยไมโครซอฟท์บอกว่าเกิดจากความรู้เท่าไม่ถึงการณ์ เพราะไมโครซอฟท์จ้างบริษัทภายนอกพัฒนาโปรแกรมนี้

อย่างไรก็ตาม ไมโครซอฟท์ก็ประกาศว่าจะเปิดซอร์สของ WUDT ตามเงื่อนไขของ GPL ในสัปดาห์หน้า และได้ตรวจสอบโค้ดของโปรแกรมต่างๆ บน Microsoft Store อย่างละเอียด พบว่ามีโปรแกรม WUDT เพียงโปรแกรมเดียวที่เข้าข่ายละเมิด GPL

"พรรคโจรสลัด" หรือ Pirate Party ที่เริ่มโด่งดังจนได้เก้าอี้ในรัฐสภายุโรป กำลังเริ่มดำเนินการนโยบายหนึ่งที่เคยหาเสียงไว้ นั่นคือการปฏิรูประบบทรัพย์สินทางปัญญา และข้อเสนอจากพรรคโจรสลัดคือลดระยะเวลาคุ้มครองความเป็นเจ้าของลิขสิทธิ์ของผู้สร้างลง จากเดิมที่ขั้นต่ำ 25-50 ปี (ขึ้นกับประเภทของงานและประเทศ) ลงมาเหลือ 5 ปี

ในมุมมองของผู้นิยมเสรีภาพของข้อมูลข่าวสาร ข้อเสนอของพรรคโจรสลัดก็น่าจะดี อย่างไรก็ตามพรรคโจรสลัดกลับโดนคัดค้านโดย Richard Stallman หรือ RMS แห่ง Free Software Foundation ผู้เสนอแนวคิดซอฟต์แวร์เสรีและ GPL

บริษัท Trolltech จากนอร์เวย์ ผู้พัฒนา Qt toolkit ซึ่งเป็นที่รู้จักกันดีว่าใช้ใน KDE (แต่นอกนั้นยังมี Opera, Skype และ Google Earth) ประกาศว่า Qt ใช้สัญญาอนุญาตแบบ GPLv3 แล้ว

อย่างไรก็ตาม สัญญาอนุญาตเดิมของ Qt ซึ่งมีทั้ง Qt license และ GPLv2 ก็ยังใช้ได้อยู่ โดยผู้ใช้มีสิทธิ์เลือกได้ตามต้องการ

Richard Stallman แสดงความยินดีกับการตัดสินใจครั้งนี้ และแสดงความเห็นว่านี่เป็นสัญญาณที่ดีสำหรับการปรับ KDE ไปใช้ GPLv3 ด้วยในอนาคต

ที่มา - Trolltech