Image
By mk Founder on Tag: Rust, Open Source, Linux, Ubuntu, Security
Rust

ปีที่แล้ว เราเห็น ข่าวโครงการ uutils หรือการเขียน coreutils ของลินุกซ์ขึ้นมาใหม่ด้วย Rust เพื่อความปลอดภัย ซึ่งเริ่มโครงการมาตั้งแต่ปี 2021

ปีนี้โครงการมีความคืบหน้าสำคัญคือ Rust Coreutils ออกเวอร์ชัน 0.1.0 ซึ่งถือเป็นเวอร์ชันแรกที่เลขขยับมาเป็น 0.x สักที (ก่อนหน้านี้คือ 0.0.x)

By mk Founder on Tag: RHEL, Red Hat, Linux, RISC-V
RHEL

Red Hat เปิดตัว Red Hat Enterprise Linux (RHEL) 10 อย่างเป็นทางการในงาน Red Hat Summit 2025

รายการเวอร์ชันแพ็กเกจที่สำคัญของ RHEL 10 ได้แก่ PHP 8.3, NGINX 1.26, Git 2.47, Maven 3.9, MySQL 8.4

ของใหม่ที่สำคัญใน RHEL 10 ได้แก่

By lew Founder on Tag: WSL, Microsoft, Open Source, Linux
WSL

ไมโครซอฟท์ประกาศโอเพนซอร์ส WSL ทั้งชุด หลังจากก่อนหน้านี้โอเพนซอร์สเฉพาะเคอร์เนล (ตามข้อจำกัด GPL ของลินุกซ์) และ WSLg ส่วนรองรับกราฟิกสำหรับแอปลินุกซ์เป็นหลัก

ตัว WSL มีส่วนประกอบข้างในหลายส่วน นอกจากตัวเคอร์เนล ได้แก่

By mk Founder on Tag: Fedora, WSL, Microsoft, Linux
Fedora

ไมโครซอฟท์ประกาศรับรอง Fedora เป็นดิสโทรอย่างเป็นทางการของ Windows Subsystem for Linux (WSL) ตามหลัง RHEL ที่ประกาศไปเมื่อปลายปี 2024

ก่อนหน้านี้ เราสามารถใช้ Fedora บน WSL แบบดาวน์โหลดมาเองได้อยู่แล้ว ข่าวนี้คือ Fedora ปรับวิธีการออกอิมเมจใหม่ให้สอดคล้องกับโครงสร้างไฟล์ tar ของ WSL (เริ่มใช้กับ Fedora 42) ทำให้ WSL สามารถติดตั้ง Fedora ด้วยคำสั่งเดียวได้เลย

wsl –-install FedoraLinux-42

By mk Founder on Tag: Ubuntu, Rust, Linux, Open Source, Security
Ubuntu

Ubuntu ประกาศเป็นดิสโทรลินุกซ์รายใหญ่ค่ายแรก ที่จะเปลี่ยนจาก sudo มาใช้ sudo-rs ที่เขียนด้วยภาษา Rust เพื่อป้องกันช่องโหว่หน่วยความจำ

โครงการ sudo-rs ได้รับเงินสนับสนุนจาก Internet Security Research Group (ISRG) กลุ่มวิจัยด้านความปลอดภัยอินเทอร์เน็ต ที่พยายามเขียนซอฟต์แวร์โอเพนซอร์สสำคัญๆ ใหม่ด้วย Rust โดยนอกจาก sudo แล้วยังมีตัวอื่น เช่น su, zlib และ Rustls ด้วย

By mk Founder on Tag: Ubuntu, Linux, Canonical
Ubuntu

Canonical ประกาศเตือนว่า Ubuntu 20.04 LTS Focal Fossa ที่ออกในปี 2020 จะหมดระยะซัพพอร์ตแบบยาวนาน 5 ปี (LTS) ในเดือนหน้า 31 พฤษภาคม 2025

แอดมินระบบมีทางเลือก 2 ทาง อย่างแรกคืออัพเกรดระบบปฏิบัติการมาเป็น LTS ตัวใหม่ขึ้นคือ Ubuntu 24.04 LTS Noble Numbat ที่ซัพพอร์ตจนถึงปี 2029

อีกทางเลือกคือซื้อบริการซัพพอร์ต Expanded Security Maintenance (ESM) ที่มีระยะซัพพอร์ต 5+2 ปี ใช้ได้จนถึงเดือนพฤษภาคม 2032 (รวมทั้งหมด 12 ปี)

By mk Founder on Tag: Fedora, Linux, KDE, GNOME
Fedora

สัปดาห์ที่ผ่านมา Fedora ออกเวอร์ชัน 42 ที่ตอนนี้แตกลูกแตกหลานออกไปเยอะมาก หากนับเฉพาะ Editions หลักมีทั้งหมด 6 ตัวคือ Workstation, KDE Plasma Desktop, Cloud, Server, CoreOS, IoT

By mk Founder on Tag: Ubuntu, Linux, ARM PC, Canonical
Ubuntu

Ubuntu 25.04 โค้ดเนม “Plucky Puffin” ออกตัวจริง พร้อมให้ดาวน์โหลดแล้ว ของใหม่ในเวอร์ชันนี้ได้แก่

By mk Founder on Tag: Debian, Linux, Open Source
Debian

ระบบแพ็กเกจ APT (Advanced Package Tool) ของ Debian อยู่คู่กับโลกลินุกซ์มายาวนานเกือบ 30 ปี (เริ่มใช้ปี 1998) ล่าสุด APT ออกเวอร์ชันใหญ่ 3.0 มีการเปลี่ยนแปลงสำคัญ 2 อย่างคือ

By mk Founder on Tag: Microsoft Copilot, Security, Open Source, Linux, Microsoft
Microsoft Copilot

ไมโครซอฟท์มี Microsoft Security Copilot เป็น AI ช่วยวิเคราะห์หาช่องโหว่ความปลอดภัยมาตั้งแต่ปี 2023 ล่าสุดไมโครซอฟท์ออกมาโชว์ผลงานแล้วว่า Security Copilot ช่วยให้ค้นหาช่องโหว่ได้จริง

By mk Founder on Tag: Europe, Linux, Distro
Europe

กลุ่มนักพัฒนาซอฟต์แวร์อิสระในยุโรป เริ่มทำ "EU OS" ดิสโทรลินุกซ์ต้นแบบ (proof-of-concept) สำหรับใช้ในงานภาครัฐของยุโรป

ตัว EU OS ไม่ได้เป็นดิสโทรใหม่ที่สร้างจากศูนย์ แต่ต่อยอดมาจาก Fedora Desktop และ KDE Plasma เป้าหมายของโครงการไม่ได้เป็นดิสโทรสำเร็จรูปพร้อมใช้ แต่จะเป็น base OS สำหรับปรับแต่งใช้งานในเซกเตอร์ต่างๆ (เช่น โรงเรียน, โรงพยาบาล, หน่วยงานปกครอง) อีกทีหนึ่ง และมีกระบวนการจัดการบัญชีผู้ใช้ ข้อมูล ที่เป็นมาตรฐานเดียวกัน ให้แอดมินองค์กรบริหารจัดการเครื่องจำนวนมากได้ง่าย

By mk Founder on Tag: Windows 10, Linux, Philanthropy, Hardware, Recycle, Linux Mint
Windows 10

Tom's Hardware ชี้ประเด็นว่า การสุดระยะซัพพอร์ตของ Windows 10 ในเดือนตุลาคม 2025 จะส่งผลกระทบอย่างมากต่อการนำพีซีเก่าไปบริจาค (เช่น องค์กรบริจาคพีซีเก่าให้ผู้ขาดแคลน ผู้สูงอายุ) เพราะผู้รับบริจาคจะเจอกับความเสี่ยงว่า Windows 10 จะไม่ปลอดภัยอีกต่อไป แต่ถ้าเลือกติดตั้งลินุกซ์แทน ก็อาจเจอปัญหาเรื่องความคุ้นเคยของผู้ใช้

By mk Founder on Tag: Ubuntu, Linux, Open Source
Ubuntu

ความคืบหน้าจากข่าว Ubuntu ทดลองคอมไพล์ดิสโทรด้วยโหมด O3 Optimization ของ GCC เพิ่มประสิทธิภาพ

หลังจากทดลองมาได้สักระยะ ทีม Ubuntu เก็บข้อมูลอย่างละเอียด และพบว่าถึงแม้ประสิทธิภาพบางจุดเพิ่มขึ้น แต่ประสิทธิภาพโดยรวมกลับแย่ลง แถมต้องแลกมากับขนาดของไบนารีที่ใหญ่ขึ้นด้วย ตอนนี้จึงมีโอกาสสูงที่จะกลับไปใช้โหมด O2 แบบเดิม

By mk Founder on Tag: Fedora, RISC-V, Linux, Open Source
Fedora

Fedora ประกาศออกอิมเมจ Fedora 41 สำหรับใช้งานบนบอร์ด RISC-V ยอดนิยม (หรือรันบนเครื่อง virtual machine ที่เป็น RISC-V ก็ได้) เพื่ออำนวยความสะดวกให้นักพัฒนาสาย RISC-V มากขึ้น

Fedora บอกว่า RISC-V ได้รับความนิยมเพิ่มขึ้นในช่วงหลัง มีฮาร์ดแวร์ใหม่ๆ ออกสู่ตลาดหลายรุ่น แต่เดิมทีโลก RISC-V มักใช้กันแต่ Debian หรือดิสโทรที่แตกหน่อมาจาก Debian การมีระบบปฏิบัติการตัวอื่นๆ อย่าง Fedora เข้ามาซัพพอร์ต ออกอิมเมจของ Fedora เวอร์ชันใหม่ล่าสุดให้ ย่อมช่วยให้การใช้งานบอร์ด RISC-V แพร่หลายขึ้น

By lew Founder on Tag: Linux, Rust, Kernel
Linux

Hector Martin นักพัฒนาเคอร์เนลผู้ดูแลโครงการ Asahi Linux ที่พยายามพอร์ตเคอร์เนลลินุกซ์ไปรันบน Apple Silicon ประกาศลาออกจากการเป็นผู้ดูแลเคอร์เนล หลังเกิดการโต้เถียงกันในประเด็นการ merge โค้ด Rust ในส่วน DMA

โค้ดที่โต้เถียงกันเป็น Rust binding สำหรับการเรียกฟังก์ชั่น DMA ซึ่งจำเป็นสำหรับเขียนไดร์เวอร์ แต่นักพัฒนาเคอร์เนลบางส่วน เช่น Christoph Hellwig เห็นว่าเคอร์เนลไม่ควรมาดูแลโค้ดเหล่านี้เอง แต่ควรปล่อยให้โค้ดไปอยู่ในโครงการไดร์เวอร์

By mk Founder on Tag: GTK, X.Org, Open Source, Linux, Wayland
GTK

โครงการ GTK ชุดแสดงผล UI ข้ามแพลตฟอร์ม ประกาศเตรียมเลิกใช้ backend สองตัวคือ X11 ตัวดั้งเดิม และ Broadway โครงการย่อยที่แสดงผล GTK เป็น HTML5 ผ่านเบราว์เซอร์ โดยจะมีผลใน GTK 5 เวอร์ชันหน้า

By lew Founder on Tag: Linux, PDF, JavaScript
Linux

ผู้ใช้ GitHub บัญชี ading2210 เปิดโครงการ linuxpdf พอร์ตลินุกซ์ทั้งก้อนไปรันในไฟล์ PDF ซึ่งทำได้เพราะไฟล์ PDF มีฟีเจอร์จาวาสคริปต์ในตัว ทำให้สามารถคอมไพล์โค้ดภาษา C ไปรันเป็นจาวาสคริปต์ได้

แม้จาวาสคริปต์จะเป็นฟีเจอร์ของไฟล์ PDF แต่แต่ละอิมพลีเมนต์ก็มีฟีเจอร์ต่างกันมาก โดย Acrobat Reader มีฟีเจอร์จำนวนมาก สามารถเข้าถึง API 3 มิติหรือดึงข้อมูลจากอินเทอร์เน็ตได้ แต่เอนจินอื่นๆ ที่ใช้งานในเบราว์เซอร์มักอิมพลีเมนต์เพียงฟีเจอร์พื้นฐาน

By mk Founder on Tag: Rust, Kernel, Linux, Open Source
Rust

Greg Kroah-Hartman หรือ greg-kh หนึ่งในแกนหลักของนักพัฒนาเคอร์เนลลินุกซ์ ประกาศใน Git pull-request ของเคอร์เนล 6.14 ว่าตอนนี้สถานะของเคอร์เนลลินุกซ์นั้น "เกือบ" พร้อมแล้วสำหรับการเขียนไดรเวอร์ด้วยภาษา Rust อย่างจริงจัง

We are almost at the "write a real driver in rust" stage now, depending on what you want to do.

By mk Founder on Tag: Kernel, Linux, Open Source, Research, Energy
Kernel

ทีมนักวิจัยจาก University of Waterloo ในแคนาดา ค้นพบการปรับแต่งโค้ดเคอร์เนลลินุกซ์ 30 บรรทัด สามารถช่วยลดการใช้พลังงานในศูนย์ข้อมูลลงได้สูงสุด 30%

โค้ดส่วนนี้เกี่ยวกับวิธีการประมวลผลแพ็คเก็ตของระบบเครือข่าย ซึ่งทีมนักวิจัยพบว่าเดิมทีเคอร์เนลลินุกซ์ประมวลผลได้ไม่มีประสิทธิภาพมากนัก มีปัญหาเรื่อง interruption หรือการถูกขัดจังหวะการทำงานของซีพียู จึงปรับแก้โค้ดเพียงเล็กน้อย (ทีมวิจัยบอกว่าไม่ได้เพิ่มอะไรเลย แค่สลับตำแหน่ง) ช่วยให้ใช้แคชของซีพียูอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น

Subscribe to Linux