เงื่อนไขที่สำคัญอันหนึ่งของแอปเปิลต่อนักพัฒนาโปรแกรมบน iPhone ก็คือห้ามรันโค้ดของโปรแกรมอื่นๆ ต่ออีกชั้น เงื่อนไขนี้ส่งผลให้โปรแกรมที่เขียนด้วย Java หรือ .NET ไม่สามารถทำงานบน iPhone ได้ และเครื่องมือที่ใช้พัฒนาโปรแกรมบน iPhone "อย่างถูกต้อง" มีแค่ภาษา Objective-C และ Cocoa Touch ของแอปเปิลเท่านั้น

ตอนนี้มีคนหาช่องว่างจากเงื่อนไขนี้ และเสนอทางเลือกอื่นในการพัฒนาโปรแกรมบน iPhone ได้แล้ว ไม่ใช่บริษัทหน้าใหม่ที่ไหน แต่เป็น Novell และทีมงานผู้สร้าง Mono นั่นเอง

บริษัทวิจัย RedMonk รายงานว่าแนวโน้มการพัฒนาโปรแกรมบนลินุกซ์ มีโปรแกรมที่เขียนด้วย Mono มากขึ้น ตัวอย่างโปรแกรมดังๆ เช่น Banshee โปรแกรมฟังเพลง, Tomboy โปรแกรมจดโน้ต และ GNOME Do โปรแกรมค้นหาและสั่งงานเดสก์ท็อป ในขณะที่มีโปรแกรมที่พัฒนาด้วย Java และได้รับความนิยมใกล้เคียงกันน้อยมาก

Ian Murdock ผู้ก่อตั้งโครงการ Debian และขณะนี้ทำงานอยู่กับซัน ไม่เห็นด้วยกับ RedMonk และบอกว่าคนใช้ Mono นอกวงลินุกซ์มีน้อยมาก และโปรแกรม Mono ที่ดังๆ ถูกพัฒนาขึ้นโดย Novell (ซึ่งเป็นเจ้าของ Mono) ดังนั้นไม่สามารถสรุปว่า Mono ได้รับความนิยมมากกว่า Java ได้

หลังจากออกรุ่นเบต้าไปเมื่อปลายปีที่แล้ว ตอนนี้ทาง Novell/Mono ได้ออก Moonlight 1.0 ตัวจริงแล้ว

Moonlight เป็น implementation ของ Microsoft Silverlight ที่เป็นโอเพนซอร์ส (ความสัมพันธ์ลักษณะเดียวกับ .NET-Mono และทีมงานเดียวกัน) ลักษณะการใช้งานของ Moonlight ก็จะเป็นเหมือนกับ Silverlight และ Flash คืออยู่ในรูปปลั๊กอินของเบราว์เซอร์ ข้อดีของ Moonlight ก็แน่นอนว่าทำงานได้บนลินุกซ์ ซึ่งเป็นสิ่งที่ Silverlight ทำไม่ได้

Moonlight หรือ Silverlight เวอร์ชันโอเพนซอร์สที่พัฒนาโดยทีม Mono ออกรุ่น 1.0 Beta สำหรับลินุกซ์แล้ว

Moonlight 1.0 Beta 1 สามารถแสดงผล Silverlight 1.0 ได้พอสมควร แต่ไม่ได้รวมเอาตัว codec สำหรับเล่นวิดีโอมาให้ด้วยเนื่องจากเหตุผลด้านกฎหมาย ถ้าเปิดไปเจอหน้าที่มี Silverlight ที่เล่นวิดีโอ ตัว Moonlight จะถามว่าเราต้องการดาวน์โหลด Microsoft Media Pack หรือไม่ หรือถ้าฝีมือกล้าแกร่งพอก็สามารถคอมไพล์ Moonlight ให้ใช้ ffmpeg แทนได้

ข่าวเก่าไปสักนิดแต่ยังไม่มีใครเขียนถึง Mono ซึ่งเป็น .NET Framework แบบโอเพนซอร์สที่ทำงานได้บนวินโดวส์ แมค และลินุกซ์ ออกรุ่น 2.0 ที่รอกันมานานแล้ว

เทคโนโลยีใน Mono แบ่งเป็น 2 ส่วน (นักพัฒนา Mono เรียกว่า 2 stack) คือฝั่งที่เป็นไลบรารีของไมโครซอฟท์ กับฝั่งที่ Mono พัฒนาขึ้นมาเอง

สำหรับฝั่งไมโครซอฟท์ ตอนนี้ Mono 2.0 รองรับ API ของไมโครซอฟท์ดังนี้

โครงการ Moonlight เป็นโครงการย่อยของทีมงาน Mono เพื่อสร้างรันไทม์แบบโอเพนซอร์สสำหรับ Silverlight บนลินุกซ์ Blognone เคยนำเสนอเรื่องนี้ไปแล้วโดยคุณ phisite ซึ่งตามไปอ่านได้ใน ทดลองติดตั้ง Moonlight บน Ubuntu 7.04

ในบทความนั้นเป็นการทดสอบ Moonlight รุ่นระหว่างการพัฒนา โดยต้องดึงซอร์สมาจาก SVN ของ Mono โดยตรง ตอนนี้เวลาผ่านมาเกือบปี Moonlight ได้พัฒนามาถึงระดับที่เริ่มแจกจ่ายให้ผู้ใช้ทั่วไปทดสอบแล้ว โดยเรียกเวอร์ชันเป็น 0.6

MonoDevelop คือ IDE ของแพลตฟอร์ม Mono ซึ่งมีฐานมาจาก SharpDevelop (IDE ของ .NET แบบโอเพนซอร์ส เป็นทางเลือกนอกเหนือจาก Visual Studio) ได้ออกรุ่น 1.0 แล้ว

MonoDevelop เน้นนักพัฒนาสาย .NET ที่ใช้ภาษา C# เป็นหลัก และพัฒนาซอฟต์แวร์ด้วย GTK หรือ ASP.NET (เพราะว่า Win.Forms กับ VB.NET ยังสนับสนุนไม่เต็มที่นัก) ฟีเจอร์ที่น่าสนใจมีดังนี้

ค่าย Novell ออก Mono รุ่นอัพเดตย่อย 1.2.5 ซึ่งมีของใหม่ที่น่าสนใจสองอย่าง

โครงการ Mono ได้ประกาศความสำเร็จในการพอร์ต VB.NET ไปรันบนแพลตฟอร์มของ Mono ซึ่งมีทั้งบนแมคและลินุกซ์

การพอร์ตครั้งนี้ประกอบด้วย คอมไพเลอร์ ซึ่งมีฟีเจอร์เทียบเท่า VB8 และรับ API ของ .NET 2.0 กับรันไทม์ที่สนับสนุนทั้ง .NET 1.0 และ 2.0 ทั้งสองตัวจะมีให้ใช้ใน Mono เวอร์ชัน 1.2.3 ขึ้นไป

ทาง Novell ได้การันตีว่าถ้าโปรแกรมของคุณเป็น .NET 1.0 คุณจะสามารถนำไปรันบน Mono ได้ทันที แต่ถ้าเป็น 2.0 ต้องเช็คกับ Mono Migration Analyzer ก่อน

เมื่อวานนี้ Novell ได้ประกาศออก Mono 1.2 ซึ่งมีคุณสมบัติที่ทุกคนรอคอยมานาน นั่นคือการสนับสนุน Win.Forms เต็มรูปแบบ ซึ่งจะช่วยให้การพอร์ตโปรแกรมจาก .NET ข้ามแพลตฟอร์มมาบน Mono ทำได้สมบูรณ์แบบมากขึ้น (เวอร์ชันเก่าๆ สนับสนุนแค่ Web.Forms)

Mono 1.2 ทำงานเข้ากันได้กับ .NET 1.1 ทั้งหมด และสนับสนุนฟีเจอร์บางส่วนของ .NET 2.0 ด้วย (เช่น C# 2.0) ผู้ใช้ Windows, Mac, Red Hat และ SUSE สามารถดาวน์โหลดได้ทันที ส่วน Debian แพกเกจคงตามมาในอีกไม่นาน

Miguel De Icaza แห่ง Novell ได้ให้สัมภาษณ์เกี่ยวกับ Mono 1.2 ที่กำลังจะออกเดือนเมษานี้ ประเด็นสำคัญก็คือ Windows.Form นั้นจะทำงานได้ 100% ใน Mono แล้ว

นอกจากนี้ Miguel ยังโฆษณาด้วยว่า Mono เป็นอีกทางเลือกหนึ่งของโปรแกรมที่เขียนด้วย .NET Framework ด้วยขนาดที่เล็กกว่าตัว .NET แยะ (ประมาณ 3 เมก) และยกตัวอย่างโปรแกรมหลายตัวที่เขียนบน Mono อย่างเช่น โปรแกรมของ Novell เอง (ZENworks เวอร์ชันบนลินุกซ์) หรือโปรแกรมเฉพาะทางอย่าง OpenDental ที่ใช้ในคลินิกหมอฟัน เป็นต้น

นอกจากนี้ยังมีเรื่องฟีเจอร์ที่ขาดไปใน Mono 1.2 (VB Compiler) และอนาคตของ Mono ในการทำงานร่วมกับ .NET 2.0

Miguel De Icaza เขียนบล็อกถึงความคืบหน้าของ Mono ในช่วงที่ผ่านมา และทิศทางในอนาคต

สรุปคร่าวๆ บางเรื่องก็ Mono 1.2 นั้นต้องรอการสนับสนุน Windows.Forms (ของ .NET 1.1 ไม่ใช่ 2.0) และทดสอบอีกซักระยะถึงออกได้ เรื่อง Windows.Forms เป็นจุดอ่อนสำคัญของ Mono มานาน Miguel คาดว่าอีก 3 เดือนคงสมบูรณ์

เรื่อง IDE เจ้า MonoDevelop เริ่มจะรวม GUI Designer ได้แล้ว (มีรูปให้ดู) ซึ่ง GUI Desginer ตอนนี้มี 2 ตัว คือ Glade 3 ของ GNOME กับ Static ที่เป็นของโครงการ Mono เอง

อย่างอื่นอ่านกันเองละกันครับ 

Miguel De Icaza แห่ง Novell ประกาศว่า Wikipedia สารานุกรมออนไลน์แบบอาสาสมัคร จะเปลี่ยนระบบการทำ index ข้อมูลจากที่เคยใช้ GCJ กับ Lucene (index engine) มาเป็น Mono กับ dotLucene (คือ Lucene ที่พอร์ตมาบน Mono และใช้กับ GNOME Beagle ด้วย) ก็เหมือนเป็นการข่มประสิทธิภาพระหว่างค่าย (Mono/C# กับ Java) กันเห็นๆ เลยล่ะครับ