สัปดาห์ที่ผ่านมามีข่าวที่เผยแพร่ในโซเชียลกันไปทั่วโลก นั่นคือประเด็นกฎหมายของสหภาพยุโรปที่ระบุว่าสมาร์ทโฟนจะต้องถอดเปลี่ยนแบตเตอรี่ได้เอง มีผลปี 2027 ด้วยเหตุผลด้านการจัดการขยะอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งเป็นสิ่งที่ดี อย่างไรก็ตามภาพที่เชื่อว่าหลายคนคิดไว้ในหัว (แบบรูปข้างล่าง) อาจไม่ได้เป็นแบบนั้น และกฎหมายก็มีรายละเอียดเพิ่มเติมที่มีข้อยกเว้นในหลายกรณี

สหภาพยุโรปได้ผ่านกฎหมายเกี่ยวกับแบตเตอรี่มาตั้งแต่ปี 2023 ระบุว่าอุปกรณ์เครื่องใช้ไฟฟ้าที่ใช้แบตเตอรี่ ต้องเปิดให้ผู้ใช้งานปลายทาง (end-user) สามารถอดแบตเตอรี่และเปลี่ยนแบตเตอรี่ได้เองโดยง่าย กฎหมายนี้ไม่ได้จำกัดแค่สมาร์ทโฟน แต่รวมไปถึงแท็บเล็ต เครื่องใช้ไฟฟ้าในบ้านที่มีแบตเตอรี่ เช่น เครื่องดูดฝุ่นไร้สาย ด้วย

อย่างไรก็ตามคำว่าถอดเปลี่ยนแบตเตอรี่ได้ง่ายนั้น กฎหมายระบุขอบเขตไว้ว่า "สามารถถอดแบตเตอรี่ได้ด้วยเครื่องมือที่มีทั่วไป ไม่ใช่เครื่องมือพิเศษ เว้นแต่จะให้มาฟรีพร้อมกับผลิตภัณฑ์ ที่เป็นอุปกรณ์เฉพาะของผู้ผลิตนั้น" จึงอาจบอกได้ว่าวิธีการเปลี่ยนแบตเตอรี่จึงไม่จำเป็นต้องทำให้ง่ายชนิดที่เปิดฝา แกะแบต ถอดสลับด้วยมือเปล่า แต่ก็ต้องดูกันต่อไปว่าผู้ผลิตสมาร์ทโฟนจะทำให้แบตเตอรี่เปลี่ยนได้ง่ายตามนิยามนี้อย่างไร

อย่างไรก็ตามกฎหมายนี้ จะมีอยู่บริษัทหนึ่งที่รอดจากเงื่อนไขไปเลย ไม่ต้องปรับเปลี่ยนอะไรแล้วนั่นคือ แอปเปิล เพราะกฎหมายระบุว่าหากอุปกรณ์นั้นเข้าเงื่อนไข "แบตเตอรี่สามารถเก็บประจุได้ระดับ 80% ขึ้นไป หลังผ่านการชาร์จเต็ม 1,000 รอบ" อุปกรณ์นั้นสามารถจำกัดให้การเปลี่ยนแบตเตอรี่ทำโดยช่างซ่อมมืออาชีพได้ ซึ่งแอปเปิลก็ระบุในหน้าซัพพอร์ตไว้เลยว่า แบตเตอรี่ของ iPhone 15 เป็นต้นมา "ได้รับการออกแบบให้เก็บประจุ 80% ของความจุเดิมได้เมื่อชาร์จเต็ม 1,000 รอบในสภาวะที่เหมาะสมในทุกรุ่น" ซึ่งเป็นการปรับปรุงแบตเตอรี่หลังกฎหมายนี้มีผลนั่นเอง

กฎหมายนี้จะเริ่มมีผลในเดือนกุมภาพันธ์ 2027 คาดว่าสมาร์ทโฟนกลุ่มแรก ๆ ที่จะเห็นการเปลี่ยนแปลงการออกแบบเพื่อให้เปลี่ยนแบตเตอรี่ง่ายขึ้น คือ Galaxy S27 จากซัมซุงที่มักเปิดตัวช่วงต้นปี

ที่มา: Tom's Guide, TechRadar และ SamMobile