ตั้งแต่ AMD Fusion เปิดตัว ผมก็สนใจจะซื้อสักเครื่องเพื่อเป็นเน็ตบุ๊กเครื่องที่สองเพื่อใช้งานในวันที่ไม่อยากแบกคอมพิวเตอร์หนัก เช่นอาจจะมีแค่กระเป๋าสะพายข้างสักใบเท่านั้น เดิมผมเองใช้ Dell Mini 9 และมีความสุขกับมันดี แต่ Dell Mini 9 มีข้อจำกัด (ซึ่งไม่ต่างจากเน็ตบุ๊กในยุคเดียวกับมัน) คือคีย์บอร์ดที่จำกัดและผิดรูปร่างไปมาก และแรมที่น้อยมากจนไม่สามารถเปิดเว็บหลายๆ แท็บได้

สามปีผ่านไปในโลกเน็ตบุ๊ก เน็ตบุ๊กรุ่นใหม่ๆ มักมีการออกแบบที่ดีขึ้นมาก คีย์บอร์ดได้รับการปรับปรุงให้ดีขึ้น, น้ำหนักยังคงเท่าเดิมแต่อายุแบตเตอรี่กลับเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ และซีพียูที่ทำความเร็วได้ดีขึ้น แต่ทั้งหมดยังถูกจำกัดอยู่ภายใต้นิยามเน็ตบุ๊กของอินเทล คือหน้าจอไม่ควรเกิน 1024x600 และแรมไม่เกิน 2GB ซึ่งเป็นข้อจำกัดของชิปเซ็ตเอง

AMD Fusion

ชิปเซ็ต Ontario เป็น CPU+GPU รุ่นเล็กสุดในตระกูล Fusion ที่เราหาซื้อได้ในตอนนี้ มันออกแบบมาสำหรับเน็ตบุ๊กเป็นหลัก แต่มีบางยี่ห้อเลือกนำไปติดตั้งในโน้ตบุ๊กรุ่นประหยัดด้วย ความโดดเด่นของมันคือ

1. AMD C-50 1.0 GHz ทำความเร็วไม่แพ้ Atom รุ่นใหม่ๆ
2. GPU AMD Radeon 6250 ฝังอยู่ข้าง CPU หลายสำนักรีวิวแล้วระบุว่าสามารถเล่นไฟล์ 1080P ได้สบาย
3. พอร์ต HDMI เพิ่มขึ้นจาก VGA
4. รองรับแรมได้ 4GB เต็ม 1 ช่อง ผมไม่เคยเห็นเครื่องที่ใช้ Ontario โดยมีช่องใส่แรมสองช่องจึงไม่แน่ใจว่ามันจะรองรับแรมมากกว่านี้ได้หรือไม่

ผมซื้อ Acer AO 522 ในด้วยโปรโมชั่นของ PowerBuy ในราคา 6,994 บาทนับว่าถูกกว่าเน็ตบุ๊กแทบทั้งตลาด ลดลงไป 30% จากการเปิดตัวเมื่อปลายปีที่แล้ว จุดเด่นของมันคือจอภาพ 1280x720 เท่ากับโน้ตบุ๊กทั่วไป ส่วนน้ำหนักอยู่ที่ 1.3 กิโลกรัมนับว่ามากไปสักหน่อย แต่ก็ยังพอยอมรับได้

รูปร่างภายนอก

ถ้าคุณเคยเห็นหรือเคยใช้ Acer Aspire One รุ่นอื่นๆ ที่มีวางขายอยู่ในตอนนี้ ผมบอกได้เลยว่ามันแทบไม่ตางกันแม้แต่น้อย เข้อจำกัดอย่างเดียวคือ AO 522 นั้นมีแต่สีดำเท่านั้น ไม่มีสีอื่นๆ ให้เลือกใช้งาน ผมเคยคุยกับคนขายหน้าร้านก็ได้ข้อมูลแปลกๆ ว่ารุ่นอื่นๆ ที่มีเครื่องสีๆ นั้นก็ได้แค่ดึงคนเข้ามาดูเป็นหลัก เครื่องที่ขายดีจริงๆ ยังคงเป็นเครื่องสีดำอยู่ดี

จุดที่ต้องชมคือผมพบว่า Acer เป็นแบรนด์ที่รูปร่างคีย์บอร์ดของเน็ตบุ๊กค่อนข้างเหมือนกับโน้ตบุ๊กมากที่สุด ไม่มีความพยายามปรับย่อปุ่มใดๆ ปุ่ม F1-F12 ยังคงอยู่ในที่ของมัน (เป็นปัญหาใหญ่มากสมัยผมใช้ Mini 9)

ปุ่มควบคุมทั้งหมดของ AO522 อยู่บนีคีย์บอร์ด ปุ่มเดียวที่อยู่นอกคีย์บอร์ดคือปุ่มปิดเปิดเท่านั้น

การใช้ลินุกซ์

เนื่องจากตัวเครื่องที่ราคาไม่แพงมาก AO522 จึงไม่มีวินโดวส์แถมมาด้วย และแม้จะแถม Windows Starter มาก็คงยอมรับไม่ได้อยู่ดีเพราะจำกัดแรมที่ 2 กิกะไบต์ งานนี้ผมจึงเลือกใช้ลินุกซ์เป็นหลัก

การใช้ลินุกซ์มีปัญหาหลายอย่าง เท่าที่ผมทราบมีดังนี้

1. เครื่องค้างตั้งแต่การเปิดครั้งแรก เพราะไดรเวอร์ของ LAN กับ Wi-Fi ตีกัน ทางออกคือให้ถอดไดร์เวอร์ LAN ออกไปเลยแล้วเปิดเมื่อใช้งานเท่านั้น (launchpad)
2. เสียงยังคงออกลำโพงแม้จะใส่หูฟังแล้ว และไมโครโฟนไม่ทำงาน ไมโครโฟนนั้นยังไม่สำคัญนักแต่หูฟังนั้นสำคัญกว่ามาก แต่ก็มีทางแก้ด้วยการคอนฟิกด้วยตัวเอง (launchpad)
3. ช่องอ่าน SD ไม่ทำงาน อันนี้ยังไม่ได้แก้

หากแก้ปัญหาข้างต้นได้แล้วการใช้งานโดยทั่วไปก็จะทำงานได้ดี อย่างไรก็ตามยังมีีอีกประเด็นคือไดรเวอร์ของ Radeon 6250 ที่มีสองตัวให้เลือกคือ fglrx ซึ่งเป็นไดรเวอร์ปิดซอร์สของ AMD กับ Mesa ที่เป็นโอเพนซอร์ส

หากใช้โอเพนซอร์สนั้นก็จะทำงานได้ทั่วไปดี ไดรเวอร์ค่อนข้างสมบูรณ์ เว้นแต่มันไม่สามารถใช้ฮาร์ดแวร์เร่งความเร็วในการถอดรหัสวิดีโอได้ ทำให้การเล่นวิดีโอแค่ 480P ก็ยังกินซีพียูเกือบทั้งหมด

แต่หากใช้ fglrx จะพบปัญหาใหม่คือเมื่อ sleep เครื่องแล้ว จะไม่สามารถปลุกเครื่องกลับมาตื่นได้อีกเลย แม้จะมีคนแนะนำหลายวิธีแต่ผมยังไม่พบวิธีใดที่ทำงานได้จริง แต่จากการทดลองใช้ fglrx และใช้ vlc รุ่นล่าสุด พบว่ามันสามารถเล่นไฟล์ขนาด 720P ได้จริง แต่ยังไม่สามารถเล่นไฟล์ขนาด 1080P ได้อาจจะเพราะประสิทธิภาพตัวถอดรหัสฝั่งโอเพนซอร์สนั้นด้อยกว่า

อัพเกรดแรม

เรื่องที่ควรเล่าไว้สักหน่อยคือเหตุผลหลักที่ผมเลือก AO522 คือมันรองรับแรมได้ถึง 4GB ซึ่งจะให้ประสบการณ์ใช้งานที่ใกล้เคียงเครื่องหลักของผมมาก แต่ AO522 มีขั้นตอนการเพิ่มแรมที่ค่อนข้างลำบากจนแทบไม่สามารถติดตั้งได้ด้วยตนเองได้ คือต้องถอดคีย์บอร์ดเพื่อดันฝาปิดด้านล่างออกแล้วจึงเพิ่มแรมในช่องที่ซ่อนอยู่ งานนี้ผมส่งให้ร้าน MemoryToday จัดการ

note: MemoryToday เป็นสปอนเซอร์ Blognone ในการเพิ่มแรมเซิร์ฟเวอร์ที่ผ่านมา แต่เครื่องส่วนตัวนี้ผมเข้าไปขอให้ทางร้านเพิ่มให้โดยไม่ได้แจ้งว่ามาจากเว็บไหนแต่อย่างใดครับ

การใช้งาน

ผมใช้งาน AO522 มาจริงจังประมาณสองสัปดาห์ พบว่ามันเป็นการ "อัพเกรด" จาก Dell Mini 9 ที่ค่อนข้างคุ้มค่า คีย์บอร์ดที่พิมพ์งานได้จริงจังแม้ปุ่มจะเล็กลงไปบ้าง แต่การจัดวางก็เป็นธรรมชาติมาก ข้อเสียสำคัญคือความร้อนที่ AMD ทำได้ไม่ดีเลย ทางซ้ายของเครื่องซึ่งเป็นซีพียูนั้นร้อนตลอดเวลา ผมคาดว่าอาจจะเป็นเพราะการทำงานร่วมกับลินุกซ์ยังไม่สมบูรณ์นักอีกสาเหตุ

แรม 4GB ให้ประสบการใช้งานที่ดีขึ้นมาก ผมสามารถเปิดแท็บเว็บได้ "แทบ" จะเหมือนในเครื่องหลักแต่อาจจะต้องระวังแท็บที่มีการใช้ซีพียูสูงๆ อยู่บ้าง

ผมเองมีแท็บเล็ตใช้งานอยู่ด้วย และพบว่าสำหรับงานที่ต้องการการพิมพ์มากๆ เช่นตัวผมเอง การซื้อเน็ตบุ๊กราคาถูกยังคุ้มค่ากว่ามากครับ