ในช่วงกลางเดือนพฤศจิกายนที่ผ่านมา หากยังจำกันได้ สังคมชาวจีนต่างลุกเป็นไฟถึงกรณีแบรนด์ DOLCE & GABBANA ทำโฆษณาเหยียดชาวจีน ซึ่งจริงๆ แล้วในช่วงเวลาเดียวกันนั้น สังคมเกม Dota 2 นั้นก็ดุเดือดไม่แพ้กันด้วยเหตุผลที่บังเอิญตรงกันอย่างการเหยียดเชื้อชาติ ซึ่งมีผลกระทบและสร้างแรงกระเพื่อมไปยังสังคมเกมฝั่งตะวันตกอีกด้วย

ณ ตอนนี้ เหตุการณ์ทั้งหมดถึงจุดคลี่คลายแล้ว เรามาลองย้อนดูกันว่าเหตุการณ์ทั้งหมดนั้นเกิดอะไรขึ้นกันบ้าง

จุดชนวนระเบิดด้วยคำเดียว
อาจจะดูไม่น่าเชื่อแต่จุดเริ่มต้นของดราม่านี้เกิดขึ้นในการแข่งขันอย่างเป็นทางการของ Dota 2 เมื่อ Rolen Andrei Gabriel "Skemberlu" Ong ผู้เล่นจากทีม compLexity Gaming ทักทายผู้เล่นฝั่งตรงข้ามที่เป็นชาวจีนด้วยคำศัพท์ที่เหยียดเชื้อชาติ และ Carlo "Kuku" Palad ผู้เล่นจากทีม TNC Predator ก็ได้พิมพ์คำศัพท์นี้ในการเล่น public game ของตัวเอง
จากคำเดียวนี้เอง ทำให้สังคม Dota 2 ในจีนแสดงความไม่พอใจอย่างมากโดยพากันเข้าไปรุมถล่มรีวิวด้านลบให้เกม Dota 2 บน Steam รวมถึงข่มขู่ผู้เล่นทั้งสองคนนี้อย่างรุนแรง
ทาง compLexity.Gaming ก็ไม่ได้นิ่งนอนใจออกมาทวีตแจ้งข่าวว่า พวกเขาได้ทำการตำหนิและปรับเงิน Skemberlu จากเหตุการณ์ดังกล่าวแล้ว ส่วน Kuku ก็ได้ออกมาขอโทษผ่านหน้า Facebook ของตัวเองถึงเหตุการณ์ที่เกิดขึ้้น

ยิ่งปกปิด ยิ่งบานปลาย
และไม่ใช่แค่นั้น Kuku ยังได้สมัครบัญชีใช้งาน Weibo เพื่อขอโทษและอธิบายเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นแก่ชาวจีน เขาอ้างว่าที่พิมพ์แชทด้วยคำที่ไม่เหมาะสมนั้น เพราะต้องการเรียกชื่อผู้เล่นอีกฝั่งที่ใช้ชื่อเป็นคำเดียวกันนี้ แต่ทว่า เหตุการณ์ทั้งหมดยิ่งบานปลายยิ่งขึ้น เมื่อมีคนจับได้ว่า ผู้เล่นคนดังกล่าวเปลี่ยนชื่อเป็นคำนั้นหลังจากเหตุการณ์เกิดขึ้น และ ข้อความทั้งหมดรวมถึงบัญชีผู้ใช้งานของ Kuku นี้ถูกสร้างขึ้นมาโดยผู้จัดการทีม TNC Predator เพื่อพยายามแก้ไขเรื่องราวทั้งหมด ซึ่งยิ่งทำให้สังคมผู้เล่นชาวจีนเดือดขึ้นไปอีก

พายุลูกใหม่กำลังมา
Valve ในฐานะเจ้าของเกม Dota 2 ได้ออกแถลงการณ์ ถึงกรณีที่เกิดขึ้นนี้ว่าพวกเขาคาดหวังความเป็นมืออาชีพจากผู้เล่นและจะไม่นิ่งเฉยหากมีการใช้คำพูดที่ไม่เหมะสมอีกเกิดขึ้นในอนาคต

ในขณะเดียวกัน ก็มีข้อมูลออกมาจากผู้เกี่ยวข้องในแวดวง Dota 2 ทั้งผู้จัดการทีมและนักวิเคราะห์บางส่วนว่า Kuku และ Skemberlu นั้นถูกรัฐบาลท้องถิ่นของเมืองฉงชิ่งแบนไม่ให้เข้าร่วมการแข่งขัน Chongqing Major ที่จะมีขึ้นในเดือนมกราคม 2019 ณ เมืองฉงชิ่ง ประเทศจีน ต่อให้พวกเขาสามารถชนะผ่านเข้ารอบคัดเลือกได้ก็ตาม

So, rumor has it that the China organizers/govt involved in the Chongqing major are pushing a ban on Kuku and Skem from participating...Will be interesting to see if/how valve step in.

— David Parker | Godz (@BTSGoDz) November 23, 2018

ทางฟากของทั้งสองทีมนั้น compLexity Gaming ได้ไล่ Skemberlu ออกจากทีมก่อนรอบคัดเลือกของรายการดังกล่าว ส่วน TNC Predator ได้ออกแถลงการณ์การลงโทษต่อ Kuku ด้วยการปรับเงินรางวัลที่ได้รับจากรายการนี้หากพวกเขาสามารถผ่านเข้ารอบไปได้ โดยจะนำเงินดังกล่าวไปบริจาคให้กับองค์กรที่ต่อต้านการเหยียดเชื้อชาติ ซึ่งสุดท้ายพวกเขาสามารถผ่านรอบคัดเลือกไปได้ในที่สุด

เรื่องราวเริ่มใหญ่โต คนดังแถลงจุดยืน
จากข่าวการแบนผู้เล่นนี้ ทำให้บุคลากรในวงการ Dota 2 เริ่มออกมาทวงถามคำชี้แจงที่ชัดเจนจาก Valve เพราะพวกเขาเห็นว่า Valve ไม่ควรจะอนุญาตให้มีรัฐบาลท้องถิ่นหรือผู้จัดงานเเข้ามาก้าวก่ายในการเลือกแบนผู้เล่น เพราะอาจจะเป็นการสร้างมาตรฐานใหม่ว่าผู้เล่นสามารถถูกแบนได้จากการแข่งขันได้ด้วยเหตุผลภายนอกอื่นๆ ส่วนฝั่งแฟนๆ เกม Dota 2 ต่างก็ออกมาแสดงความเห็นกันอย่างเข้มข้นบน Reddit อย่างเช่นการยกกรณีผู้เล่นอื่นๆ ที่เคยใช้คำพูดไม่เหมาะสมแต่ก็ไม่เคยถูกแบน หรือ การเรียกร้องให้ถอดสถานะการเป็นรายการเก็บคะแนนของ Dota Pro Circuit ออกจากรายการนี้

นอกจากนี้ แคสเตอร์คนดังอย่าง GrandGrant, Godz, Admiral Bulldog และ Capitalist ออกมาประกาศจุดยืนของตัวเองผ่านการปฏิเสธคำเชิญเข้าร่วมพากย์การแข่งขัน Chongqing Major โดยพวกเขาส่วนใหญ่เห็นตรงกันว่า ไม่เห็นด้วยต่อการแบน Kuku ครั้งนี้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเหตุการณ์ดังกล่าวไม่ได้เกิดขึ้นในแมตช์การแข่งขันอย่างเป็นทางการ แต่ก็เห็นพ้องกันว่าไม่เห็นด้วยกับการกระทำของ Kuku

If kuku isn’t allowed to play at the major I refuse to cast officially for the major , we all make mistakes and 1 mistake should not forbid you from playing at a tournament that potentially decides your whole career

— Grant Harris (@GranDGranT) December 2, 2018

TNC แถลงเพิ่ม - ไปแข่งได้แต่อาจไม่ปลอดภัย
ด้านทีม TNC Predator ได้ออกแถลงการณ์เพิ่มเติมอีกสองครั้งถึงความพยายามในการติดต่อผู้มีส่วนเกี่ยวข้องของการแข่งขันนี้

ในแถลงการณ์แรก พวกเขาได้รับการแจ้งจากผู้จัดงานว่าทั้งทีม TNC และ Kuku ไม่ได้ถูกแบนจาการแข่งขัน แต่ได้รับการยืนยันว่า หาก Kuku ยังต้องการจะเข้าร่วมงานนี้ เขาอาจจะไม่สามารถเดินทางเข้าประเทศได้ การแข่งขันอาจถูกรัฐบาลฉงชิ่งยกเลิก รวมถึง ผู้จัดงานไม่สามารถรับประกันความปลอดภัยกับ Kuku ได้

ส่วนแถลงการณ์อีกฉบับกล่าวว่า พวกเขาได้พยายามติดต่อ IMBATV ผู้จัดงานนี้ แต่ไม่ได้รับการตอบรับกลับมา และได้ติดต่อไปยัง Valve ซึ่งได้รับคำตอบกลับมาว่า TNC Predator ยังสามารถลงแข่งขันในรายการนี้ได้โดยใช้ผู้เล่นสำรองและไม่โดนบทลงโทษตัดคะแนน และนี่คือคำตอบเดียวที่พวกเขาได้รับกลับมา ซึ่งทาง TNC Predator เองยังคงรอการตอบกลับจากผู้เกี่ยวข้องเพิ่มเติมก่อนจะตัดสินใจว่าจะทำอย่างไรต่อไป และ ขอบคุณแฟนๆ ที่คอยให้กำลังใจพวกเขา

Valve ตัดจบ สั่งแบน Kuku
หลังจากปล่อยให้ทุกคนถามหามานาน ในที่สุด Valve ก็ได้ออกมาจัดการกับสถานการณ์ทั้งหมดนี้ โดยแถลงผ่าน Blog ของตัวเองว่า Kuku ไม่ได้โดนแบนโดยรัฐบาลท้องถิ่น และ ความเห็นของพวกเขาต่อกรณีนี้คือ มันเป็นหน้าที่ความรับผิดชอบของทางทีมที่จะจัดการเรื่องราวอย่างมืออาชีพ และหากพวกเขาไม่สามารถทำได้ Valve จึงจะยื่นมือเข้ามาจัดการ ซึ่งพวกเขามองว่าการที่ทีมพยายามโกหกและสร้างเรื่องราวเพื่อบิดเบื่อนความจริงหลังจากเหตุการณ์เกิดขึ้นในครั้งแรกนั้น เป็นการรับมือต่อเหตุการณ์ที่ไม่เหมาะสมและทำให้สถานการณ์เลวร้ายกว่าที่ควรจะเป็น

Valve กล่าวเพิ่มเติมว่า TNC ได้ติดต่อพวกเขาพร้อมถามว่าจะมีการตัดคะแนน DPC ไหมหากมีการหาคนมาเล่นแทน Kuku ซึ่งได้ตอบกลับไปว่าไม่เสีย ซึ่งทาง Valve คาดว่า TNC มีแผนที่จะหาผู้เล่นมาแทน แต่ดูเหมือนว่า TNC ไม่ได้แสดงความรับผิดชอบอย่างเหมาะสมกับการกระทำของพวกเขา รวมถึงพยายามสร้างเรื่องราวและการตัดสินใจที่ผิดพลาดจากฝั่ง TNC ที่ควรจะมีความเชื่อถือและความเป็นมืออาชีพ จึงประกาศแบน Kuku ออกจากการแข่งขัน Chongqing Major รวมถึงตัดคะแนน DPC 20% ที่ TNC มีอยู่ในขณะนี้ โดยการแบน Kuku ครั้งนี้จะไม่มีผลกระทบต่อทัวร์นาเมนต์ต่อไปในอนาคต

ประกาศจบ อารมณ์ไม่จบ
หลังจากประกาศดังกล่าวจาก Valve ก็มีเหตุการณ์และความเห็นที่หลากหลายต่อการตัดสินใจครั้งนี้ เช่น

• Kuku ออกมาทวีตรับคำตัดสินด้วยคำพูดที่ดูเชิงเสียดสี จนถูกรุมต่อว่าและต้องปิด accout ทวิตเตอร์ของตัวเอง
• 竞技宝 เว็บไซต์พนันผลการแข่งขัน esports ของจีนประกาศถอนตัวการเป็นสปอนเซอร์ให้แก่ทีม TNC Predator รวมถึง ผู้จัดการทีม TNC Predator ถูกไล่ออกจากทีม
• มีผู้ใช้งาน Reddit ตั้งกระทู้รวบรวมพฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมของผู้เล่นอาชีพ รวมถึงขุดประวัติการใช้คำที่ไม่เหมาะสมของผู้เล่นชาวจีน
• มีการวิจารณ์ถึงการตัดสินใจของ Valve ครั้งนี้ว่าอาจะเป็นการประณีประนอมกับผู้เล่นชาวจีนซึ่งเป็นเม็ดเงินที่ใหญ่มากสำหรับ Dota 2 รวมถึงการที่ Valve เพิ่งจะได้เข้าไปเปิด Steam China ในประเทศจีน

ถอดบทเรียน ทุกฝ่ายต้องมีความมืออาชีพ
จากเหตุการณ์ดังกล่าวนี้ บทเรียนที่ทุกฝ่ายได้รับและต้องนำไปปรับปรุงคือการจัดการกับปัญหาอย่างมืออาชีพ ไม่ว่าทั้งทางฝั่งทีม ที่ควรจะมีทีมประชาสัมพันธ์ที่เข้ามาช่วยรับมือกับปัญหาไม่ให้บานปลาย รวมถึงการตัดสินใจที่ส่งผลต่อภาพลักษณ์ขององค์กรและสิ่งที่จะเกิดขึ้นตามมา รวมถึงทางฝั่ง Valve เองที่ออกมาสื่อสารกับสังคมผู้เล่นช้ากว่าที่ควรจะเป็น จนทำให้เรื่องราวที่น่าจะจบได้อย่างรวดเร็วกลับยื้ดเยื้อไปอย่างไม่จำเป็น

นอกจากนี้ นี่ยังเป็นอีกหนึ่งตัวอย่างที่ดีที่ผู้เล่น esports น่าจะได้เรียนรู้ถึงความสำคัญของการประพฤติตนอย่างมืออาชีพทั้งในและนอกช่วงเวลาการแข่งขัน ซึ่งสิ่งนี้อีกที่เป็นอีกหนึ่งเส้นแบ่งระหว่างการแข่งขันเกมธรรมดา กับ การยกระดับขึ้นมาเป็น esports ที่มีมาตรฐานแบบเดียวกับการแข่งขันกีฬาทั่วไป

ข้อมูลประกอบ: Reddit Dota 2